Swipe to the left

Gevraagd! Antwoorden en (her)bezinning – de spoedreparatie fiscale eenheid en art. 20a Wet VPB 1969

Print
Gevraagd! Antwoorden en (her)bezinning – de spoedreparatie fiscale eenheid en art. 20a Wet VPB 1969
By mr. F. van Horzen en mr. B. Suvaal 7 days ago 177 keer bekeken Geen opmerkingen

1. Inleiding

Op 4 juni 2018 is het langverwachte wetsvoorstel ‘Wet spoedreparatie fiscale eenheid’ bij de Tweede Kamer ingediend (hierna: wetsvoorstel). Het wetsvoorstel geeft uitvoering aan de brief van 25 oktober 2017 van toenmalig staatssecretaris van Financiën Wiebes, waarin de spoedreparatie werd aangekondigd voor het geval het HvJ de voor de Nederlandse schatkist nadelige conclusie van de A-G HvJ van diezelfde datum zou volgen. Zulks geschiedde op 22 februari 2018.

Een van de spoedreparatiemaatregelen betreft het met terugwerkende kracht tot en met 25 oktober 2017, 11.00 uur toepassen van art. 20a Wet VPB 1969 (de bepaling ter voorkoming van de handel in verlies- en winstvennootschappen, hierna art. 20a) als ware er geen fiscale eenheid in de zin van art. 15 Wet VPB 1969 (hierna: de ‘stand-alonebenadering’). Voor de achtergrond van deze voorgestelde wijziging – de per-elementbenadering – verwijzen wij naar eerdere literatuur over dit onderwerp.

Tot nu toe is in de parlementaire vragen, pers en literatuur – terecht – veel aandacht uitgegaan naar de gevolgen van de spoedreparatie voor de renteaftrekbeperkende bepalingen (art. 10a Wet VPB 1969 en art. 13l Wet VPB 1969). Over de gevolgen voor de toepassing van art. 20a is beduidend minder geschreven. Deze mogen echter niet on(der)belicht blijven. Ook voor dat element geldt namelijk dat de voorgestelde wettekst veel onduidelijkheden oproept, de memorie van toelichting (hierna: de toelichting) uiterst summier is, maar de gevolgen voor belastingplichtigen evengoed aanzienlijk kunnen zijn. In deze bijdrage zullen wij pogen de toepassing van art. 20a onder de stand-alonebenadering en de vragen die daarbij opkomen in meer detail te adresseren. Waar wij voor de leesbaarheid spreken over lid 16 en 17 doelen wij op het voorgestelde art. 15, lid 16 en 17, Wet VPB 1969.

2. Het wetsvoorstel – algemeen

Op grond van de eerste volzin van lid 16 wordt art. 20a in afwijking van de toerekeningsfictie van art. 15 lid 1, en 2 Wet VPB 1969 toegepast als ware er geen fiscale eenheid voor de vennootschapsbelasting. De toerekeningsfictie is dus voor art. 20a niet langer van toepassing; de fiscale eenheid wordt in zoverre weggedacht. Hierna hanteren wij eenvoudshalve veelal de term ‘stand-alonebenadering’. Art. 20a dient daarbij te worden toegepast met inachtneming van alle regelingen die met art. 20a verband houden. Welke regelingen het kabinet hierbij op het oog heeft wordt niet toegelicht (zie ook par. 6 hierna).

De tweede volzin van lid 16 bepaalt dat voor zover door de stand-alonebenadering bij een maatschappij winst tot uitdrukking komt en die winst niet tot uitdrukking zou komen bij de fiscale eenheid, die winst bij het bepalen van de winst van de fiscale eenheid in aanmerking wordt genomen. Hoewel de tekst van deze tweede volzin daartoe niet beperkt, lijkt deze bepaling uitsluitend van betekenis te kunnen zijn met betrekking tot de eveneens in de eerste volzin genoemde renteaftrekbeperkende maatregelen en de regeling voor (niet-)kwalificerende beleggingsdeelnemingen.

Alleen bij interne rechtsverhoudingen die door de stand-alonebenadering weer zichtbaar worden kan immers mogelijk sprake zijn van winst die met fiscale eenheid niet en zonder fiscale eenheid wel tot uitdrukking komt. De stand-alonebenadering voor art. 20a leidt ‘slechts’ tot het mogelijk niet langer (of beperkt) verrekenbaar zijn van resultaten over het moment van aandeelhouderswijziging heen. Als deze conclusie juist is zou – om onduidelijkheid te voorkomen – in de wettekst naar onze mening tot uitdrukking moeten worden gebracht dat de tweede volzin van lid 16 niet van toepassing is op art. 20a.

Dit is het eerste deel van een NTFR Artikel geschreven door mr. F. van Horzen en mr. B. Suvaal. Het volledige artikel kunt u hier inzien. Dit Artikel is opgenomen in NTFR nummer 28 van 12 juli 2018 (NTFR Artikelen 7/4).


Blijf op de hoogte van onze blogs en meer door Sdu Fiscaal te volgen op LinkedIn
Posted in: Fiscaal Recht