De compartimenteringsreserve na de tweede nota van wijziging: lees maar, er staat niet wat er staat
Bij de wijziging van de deelnemingsvrijstelling door de Wet werken aan winst in 2007 achtte de wetgever het te ingewikkeld om de jurisprudentiële compartimenteringsleer te codificeren. De wetgever veronderstelde dat de rechter compartimentering zou toepassen ten aanzien van de voordelen uit aandelenbelangen die door de wetswijziging een sfeerovergang zouden ondergaan (al dan niet toepassing deelnemingsvrijstelling). Hoewel de Hoge Raad het compartimenteringsleerstuk wel toepast op sfeerovergangen die het gevolg zijn van wijzigingen in het feitencomplex2, ziet de Hoge Raad geen ruimte voor compartimentering bij wetswijzigingen.3 In dat geval ligt het volgens ons hoogste rechtscollege op de weg van de wetgever om overgangsrecht te creëren waarin desgewenst een regeling voor compartimentering kan worden opgenomen. Met dit arrest gaf de Hoge Raad opnieuw aan hoe de taakverdeling is onder de staatsrechtelijke machtenscheiding.
Het arrest van de Hoge Raad uit 2013 was de wetgever om meerdere redenen echter niet welgevallig. Compartimentering is een rechtvaardige techniek bij belastingheffing die ook generiek bij wetswijzigingen van het deelnemingsregime zou moeten gelden. Daarnaast zou er een verschil in fiscale behandeling gaan ontstaan tussen de zogenoemde feitencompartimentering en regelcompartimentering. Ook zou het arrest leiden tot een eenmalige budgettaire derving van 200 miljoen euro. Dit voorjaar heeft de wetgever alsnog het compartimenteringsleerstuk wettelijk vastgelegd. Aan het einde van de behandeling in de Tweede Kamer is bij tweede nota van wijziging4 de systematiek van de compartimenteringsreserve gewijzigd. Het is de vraag of de huidige regeling ten aanzien van compartimentering veel meer duidelijkheid en zekerheid verschaft dan de Wet werken aan winst destijds in 2007 deed. Het codificeren van de compartimenteringsleer blijkt maar weer eens erg complex te zijn.
Het oorspronkelijke wetsvoorstel bevatte een nieuw artikel 28c Wet VPB…